Hàm: Tạo lệnh cho Robot

Chào mừng em đến với bài viết cuối cùng của loạt bài Python dành cho Trẻ Em! 🚀

Cho đến nay, chúng ta đã dạy chú robot biết nói, biết ghi nhớ và tự đưa ra quyết định. Nhưng nếu chúng ta muốn chú thực hiện một chuỗi hành động phức tạp—như nhảy lên, vỗ tay và reo hò “Yeah!”—mỗi khi chúng ta chiến thắng thì sao?

Việc gõ đi gõ lại những dòng lệnh đó sẽ rất mệt. Hôm nay, chúng ta sẽ học cách đóng gói các dòng lệnh thành một nút bấm tùy chỉnh tiện lợi gọi là Hàm (Function)!

Hàm Là Gì? (Hình ảnh công thức nấu ăn)#

Hãy tưởng tượng một hàm giống như một công thức nấu ăn trong sách hoặc một nút bấm hành động trên tay cầm chơi game:

Định Nghĩa Công Thức (def): Em viết ra các bước thực hiện công thức đó một lần duy nhất.
Gọi Hàm: Bất cứ khi nào muốn nấu, em chỉ cần gọi tên của công thức đó!

graph TD
    Call["Gọi hàm: celebrate()"] --> Recipe["Công thức: def celebrate():"]
    Recipe --> Step1["1. Nhảy lên! 🤸"]
    Recipe --> Step2["2. Vỗ tay! 👏"]
    Recipe --> Step3["3. Reo hò Yeah! 🎉"]

Trong Python, chúng ta định nghĩa một hàm bằng từ khóa def (viết tắt của “define” - định nghĩa):

def celebrate():
    print("Nhảy lên! 🤸")
    print("Vỗ tay! 👏")
    print("Yeah! 🎉")

python

Lúc này, chú robot đã ghi nhớ công thức nhưng chưa thực hiện. Để làm cho robot chạy các hành động này, chúng ta phải gọi (call) hàm bằng cách viết tên hàm kèm dấu ngoặc đơn ():

celebrate()

python

Hàm Đi Kèm Nguyên Liệu (Tham số)#

Một số công thức nấu ăn cần có nguyên liệu. Ví dụ, nếu nướng bánh, em có thể chọn hương vị socola hay dâu tây.

Trong lập trình, các nguyên liệu này được gọi là Tham số (Parameters). Chúng ta đặt chúng ở bên trong dấu ngoặc đơn:

def greet(name):
    print("Xin chào, " + name + "! Chào mừng đến với đội! 🤝")

python

Bây giờ, khi gọi hàm, chúng ta sẽ truyền “nguyên liệu” (tên cụ thể) vào bên trong:

greet("Alex")
greet("Emma")

python

Chú robot sẽ trả lời:

“Xin chào, Alex! Chào mừng đến với đội! 🤝”
“Xin chào, Emma! Chào mừng đến với đội! 🤝”

Nhận Lại Kết Quả (`return`)#

Đôi khi, chúng ta muốn hàm thực hiện một phép tính rồi trả kết quả lại cho chúng ta (giống như máy bán nước tự động nhả lon nước ngọt ra vậy), thay vì chỉ in ra màn hình. Chúng ta sử dụng từ khóa return để làm việc này:

def double_number(number):
    return number * 2

python

Bây giờ, chúng ta có thể lưu kết quả được trả về vào một chiếc hộp biến:

magic_number = double_number(5)
print(magic_number) # Robot sẽ in ra 10

python

Tự Mình Trải Nghiệm! 🎮#

Hãy mở trình chạy Python và thử tạo một lệnh niệm chú phép thuật xem sao nhé:

Định nghĩa một hàm tên là cast_spell nhận vào một tham số spell_name.
Bên trong hàm, viết lệnh để robot in ra: "Abrakadabra! Em đã niệm chú " + spell_name + "! ⚡".
Gọi hàm với từ "Quả cầu lửa" và tiếp theo với từ "Tàng hình".

Chúc mừng em! Em đã hoàn thành toàn bộ khóa học Python 5 phần dành cho trẻ em. Giờ đây em đã biết cách giao tiếp với máy tính, lưu trữ dữ liệu, đưa ra quyết định, lặp lại hành động và tự viết các lệnh của riêng mình. Em chính thức trở thành một lập trình viên nhí rồi đó! 🎉 Hãy tiếp tục thực hành và sáng tạo ra những chương trình thú vị nhé!

Hàm Là Gì? (Hình ảnh công thức nấu ăn)#

Hàm Đi Kèm Nguyên Liệu (Tham số)#

Nhận Lại Kết Quả (return)#

Tự Mình Trải Nghiệm! 🎮#

Tài liệu tham khảo#

Nhận Lại Kết Quả (`return`)#