Từ điển: Sổ địa chỉ bí mật của Robot

Chào mừng em quay trở lại, nhà thám hiểm nhí! 📖

Trong bài học trước, chúng ta đã học về danh sách (ba lô) nơi các món đồ được lưu trữ trong các ngăn đánh số (0, 1, 2…). Nhưng nếu em muốn tra cứu thông tin bằng chữ viết thay vì con số thì sao?

Ví dụ, nếu em muốn tìm siêu năng lực của một siêu anh hùng, em sẽ không muốn đoán mò xem Sonic ở ngăn số mấy. Em chỉ muốn tra cứu từ “Sonic” và nhận ngay kết quả “Siêu tốc độ”!

Trong Python, chúng ta thực hiện việc này bằng Từ điển (Dictionary)!

Từ Điển Là Gì? (Cuốn sổ địa chỉ bí mật)#

Hãy tưởng tượng một từ điển giống như một cuốn sổ địa chỉ hoặc danh bạ điện thoại:

• Khóa (Key): Từ hoặc tên em dùng để tra cứu (giống như tên liên hệ).
• Giá trị (Value): Thông tin bí mật hoặc con số tương ứng với khóa đó.

graph LR
    subgraph Dictionary ["📖 superpowers = {...}"]
        Key1["🔑 'Sonic'"] --> Value1["💬 'Siêu tốc độ'"]
        Key2["🔑 'Mario'"] --> Value2["💬 'Siêu nhảy'"]
        Key3["🔑 'Luigi'"] --> Value3["💬 'Nhảy cao'"]
    end

Trong Python, chúng ta viết một từ điển bằng dấu ngoặc nhọn { } và kết nối khóa với giá trị bằng dấu hai chấm ::

superpowers = {
    "Sonic": "Siêu tốc độ",
    "Mario": "Siêu nhảy",
    "Luigi": "Nhảy cao"
}

Tra Cứu Thông Tin (Mở sổ địa chỉ)#

Để tra cứu một giá trị, em viết tên của từ điển kèm theo khóa nằm trong dấu ngoặc vuông [ ]:

print(superpowers["Sonic"])  # Robot tra cứu 'Sonic' và in ra "Siêu tốc độ" ⚡

Chỉnh Sửa Sổ Địa Chỉ (Thêm và Xóa)#

Giống như một cuốn sổ địa chỉ thực tế, em có thể thêm liên hệ mới, cập nhật năng lực, hoặc xóa bớt thông tin.

1. Thêm hoặc Cập Nhật thông tin#

Để thêm một anh hùng mới, hãy viết khóa mới trong dấu ngoặc vuông và gán giá trị năng lực cho họ:

superpowers["Yoshi"] = "Ăn mọi thứ"
print(superpowers)  # Yoshi đã có mặt trong từ điển rồi! 🦖

Em có thể dùng cách tương tự để cập nhật năng lực mới cho Mario:

superpowers["Mario"] = "Bắn cầu lửa"

2. Xóa thông tin khỏi từ điển (del)#

Để xóa một liên hệ, hãy sử dụng lệnh del (viết tắt của delete - xóa):

del superpowers["Luigi"]
# Luigi đã bị xóa khỏi sổ địa chỉ rồi! 💨

Tự Mình Trải Nghiệm! 🎮#

Hãy mở trình biên dịch Python và thử quản lý cơ sở dữ liệu thú cưng nhé:

pet_sounds = {
    "Chó": "Gâu",
    "Mèo": "Meo",
    "Bò": "Ò"
}

# 1. Tra cứu tiếng kêu của Mèo
print("Mèo kêu thế nào:", pet_sounds["Mèo"])

# 2. Thêm một con vật mới!
pet_sounds["Cừu"] = "Beee"

# 3. Xóa con Bò đi
del pet_sounds["Bò"]

# 4. In từ điển cuối cùng ra màn hình
print("Từ điển thú cưng cuối cùng:", pet_sounds)

Hãy chạy thử xem từ điển của em có cập nhật chính xác không nhé!

Chúc mừng em! Em đã hoàn thành toàn bộ khóa học lập trình 10 phần dành cho trẻ em. Giờ đây em đã nắm trong tay những khối gạch nền tảng nhất của lập trình. Em có thể trò chuyện với máy tính, lưu trữ dữ liệu, rẽ nhánh quyết định, chạy vòng lặp, tạo hàm, đóng gói danh sách, vẽ đồ họa, nhận dữ liệu người dùng, tung xúc xắc ngẫu nhiên và lập bản đồ từ điển. Em đã sẵn sàng để tự viết trò chơi đầu tiên của mình rồi đó! 🚀🎮

Tài liệu tham khảo#

• Python cho Trẻ Em - Chương 3: Danh sách, Tuple và Từ điển ↗
• W3Schools - Từ điển trong Python ↗